Jezioro Ewingi to rozległy, płytki akwen położony na Pojezierzu Iławskim, tuż przy mieście Zalewo. Z powierzchnią prawie 490 hektarów i średnią głębokością zaledwie dwóch metrów to miejsce, które od wieków pełniło rolę ważnego szlaku wodnego. Dziś to przede wszystkim punkt na mapie żeglarzy przemierzających system wodny Kanału Elbląskiego oraz wędkarzy szukających spokojnych łowisk.
Sama nazwa brzmi zagadkowo – Ewingi. Pochodzi z czasów pruskich i niesie ze sobą coś tajemniczego, jakby echo dawnych dziejów tej ziemi.
- bogata historia z czasów pruskich
- idealne miejsce dla żeglarzy
- raj dla wędkarzy
- dobrze wyposażona Ekomarina
- malownicze widoki na okolicę
Historia zapisana w wodzie i na brzegach
Brzegi jeziora były zamieszkane już w czasach starożytnych Prusów. Archeolodzy odkryli tu ślady osad oraz skarby monet rzymskich i arabskich, co świadczy o tym, że te tereny od zawsze leżały na skrzyżowaniu szlaków handlowych. W średniowieczu, za panowania Krzyżaków, jezioro zyskało nowe znaczenie.
W latach 1331-1334 wykopano Kanał Dobrzycki, który połączył Ewingi z Jeziorakiem. To jeden z najstarszych kanałów w Polsce, wykonany ręcznie na prośbę mieszkańców Zalewa i za zgodą komtura z Dzierzgonia. Dzięki niemu powstała arteria wodna prowadząca przez Jeziorak, Iławkę i Drwęcę aż do Torunia.
Gdy w XIX wieku wybudowano Kanał Elbląski, jezioro stało się częścią jeszcze większego systemu. W porcie nad Ewingami cumowały barki towarowe i statki pasażerskie kursujące do Iławy, Tardy, Elbląga, a nawet Gdańska. To był ruchliwy szlak, tętniący życiem i handlem.
Kanał Dobrzycki, łączący Jezioro Ewingi z Jeziorakiem, ma ponad 690 lat i jest jednym z najstarszych obiektów hydrotechnicznych tego typu w Polsce. Mimo upływu wieków wciąż funkcjonuje i umożliwia żeglugę.
Co zobaczyć nad Jeziorem Ewingi
Jezioro ma niemal okrągły kształt, co przy braku zalesionych brzegów sprawia, że wiatr rozchodzi się tu swobodnie. To doceniają żeglarze – akwen stał się w ostatnich latach popularnym miejscem treningów regatowych. Odbywają się tu zawody łodzi otwartopokładowych i kabinowych, a zimą nawet bojerowcy wykorzystują zamarzniętą taflę.
Brzegi jeziora są niskie, podmokłe i porośnięte trzcinami, które zajmują około 15% powierzchni. To raj dla ptaków wodnych i wędkarzy. Dno jest płaskie, muliste, a roślinność wodna zdominowana przez osokę. W jeziorze żyją sandacze, leszcze, płocie – typowe gatunki dla płytkich, zmulonek akwenów warmińsko-mazurskich.
Przy północnym brzegu, od strony Zalewa, znajduje się Ekomarina – jedna z lepiej wyposażonych przystani w regionie. Ma charakterystyczną wieżę widokową połączoną kładką z głównym budynkiem, slip, sanitariaty, pralnię i salę wykładową. Jest też pole kamperowe na 20 stanowisk z pełną infrastrukturą.
Kanał Dobrzycki – brama do Jezioraka
Na południowym krańcu jeziora znajduje się wejście do Kanału Dobrzyckiego. Ten półtora kilometrowy odcinek łączy Ewingi z Jeziorakiem i jest kluczowy dla żeglarzy planujących dalszą podróż w stronę Kanału Elbląskiego.
Wiosną 2021 roku zakończono remont kanału, na który Wody Polskie wydały 1,4 miliona złotych. Pogłębiono szlak do 1,5 metra, umocniono brzegi, zachowując przy tym naturalny charakter tego zabytkowego obiektu. Teraz można przepłynąć tędy bezpiecznie i bez przeszkód.
Remont Kanału Dobrzyckiego przywrócił pełną żeglowność szlaku. Wcześniej wodniacy mieli problemy z płyciznami, zwłaszcza w rejonie mostu w Dobrzykach.
Dla kogo jest Jezioro Ewingi w Zalewie
To miejsce przede wszystkim dla żeglarzy i motorowodniaków. Dzięki połączeniu z systemem Kanału Elbląskiego można stąd dotrzeć w wiele ciekawych miejsc – na Zalew Wiślany, Pętlę Żuławską czy głębiej w Pojezierze Iławskie. Ekomarina oferuje 30 miejsc cumowniczych, są też miejsca dla rezydentów chcących trzymać łódź przez cały sezon lub przechować ją zimą na lądzie.
Wędkarze znajdą tu spokojne warunki do łowienia. Gospodaruje tym akwenem Gospodarstwo Rybackie Iława. Płytkie, zamulone dno sprzyja rozwojowi narybku, a trzcinowiska stanowią naturalne tarliska.
Dla rodzin z dziećmi jezioro może być przyjemnym przystankiem podczas zwiedzania okolicy, choć trzeba pamiętać, że brzegi są podmokłe i porośnięte roślinnością. Nie ma tu typowej plaży, więc to raczej miejsce do spacerów i obserwacji przyrody niż kąpieli.
Zalewo – co jeszcze warto zobaczyć
Samo miasto Zalewo ma kilka ciekawych zabytków. Warto zajrzeć do Kościoła św. Jana Apostoła i Ewangelisty, a także zobaczyć zabytkowy budynek Zespołu Szkół. W mieście są restauracje, więc po dniu na wodzie można spokojnie coś zjeść.
Jezioro Ewingi to też dobry punkt wypadowy do eksploracji Pojezierza Iławskiego. W okolicy jest sporo szlaków rowerowych i pieszych, a dla żeglarzy – cały system wodny czekający na odkrycie.
Informacje praktyczne – jak dotrzeć i ile kosztuje
Dojazd do jeziora prowadzi drogą krajową nr 519 do Zalewa. Przy jeziorze, w pobliżu Ekomariny, znajduje się parking. Z większych miast – z Iławy to około 30 km, z Elbląga około 40 km.
Ekomarina Zalewo oferuje miejsca cumownicze dla jachtów – zarówno dla gości jednodniowych, jak i rezydentów sezonowych. Ceny najlepiej sprawdzić bezpośrednio w przystani, bo zależą od długości łodzi i okresu postoju. Dostępny jest prąd, woda, sanitariaty z prysznicami oraz pralnia.
Pole kamperowe dysponuje 20 stanowiskami z infrastrukturą. To dobra opcja dla zmotoryzowanych turystów, którzy chcą spędzić kilka dni nad jeziorem bez konieczności szukania noclegu w mieście.
Wędkowanie wymaga posiadania karty wędkarskiej oraz zezwolenia od Gospodarstwa Rybackiego Iława. Szczegóły dotyczące pozwoleń i opłat można uzyskać kontaktując się bezpośrednio z gospodarzem łowiska.
Na zwiedzanie okolicy warto zarezerwować co najmniej pół dnia, jeśli planuje się tylko spacer i krótki postój. Żeglarze spędzają tu zwykle więcej czasu – jezioro to wygodna baza wypadowa na dalsze rejsy systemem Kanału Elbląskiego.